Welke invloed heeft het drinkpatroon?

Dit item maakt deel uit van dossiers: Alcohol en lichamelijke gezondheid, Alcohol en maatschappelijke gevolgen, Alcohol en psychische gezondheid
Ga direct naar achtergrondinformatie


Niet alleen de hoeveelheid die iemand drinkt, maar ook het patroon waarin iemand drinkt is van invloed op de grootte van het risico op schade. Iemand die af en toe een glaasje wijn bij het eten drinkt loopt minder risico dan iemand met een zwaarder drinkpatroon. We maken onderscheid tussen een aantal drinkpatronen, zoals: matig, zwaar of overmatig. Bij jongvolwassenen zien we ook ‘indrinken’ en binge drinken als patroon. Drinkpatronen zijn vaak sterk cultuurgebonden.

Drinkpatronen
Hoeveel en hoe vaak iemand drinkt, ofwel het drinkpatroon, heeft invloed op de schadelijkheid. Over het algemeen geldt: hoe meer iemand drinkt, hoe groter de kans op schade. Lees in het dossier Alcohol in cijfers meer over hoeveel Nederlanders gemiddeld gezien drinken.

Zwaar drinken
Van zwaar drinken is sprake als iemand minstens één keer per week ten minste vier (voor vrouwen) of ten minste zes (voor mannen) glazen alcohol op één dag drinkt. Zwaar drinken is gerelateerd aan een verhoogd risico op directe of acute schade door alcohol, zoals alcoholvergiftiging, verkeersongevallen, agressie en een verhoogde kans op hersenschade [1].

Overmatig drinken
Overmatig drinken wordt gedefinieerd als meer dan eenentwintig glazen per week voor mannen en meer dan veertien glazen per week voor vrouwen. Langdurig overmatig alcoholgebruik is gerelateerd aan schade aan organen, verhoogde kans op kanker en het ontwikkelen van verslaving. Overmatig alcoholgebruik komt met name voor bij 18-tot 25-jarigen. Maar ook tussen het 50ste en 70ste levensjaar komt het relatief veel voor. Een drinker kan tegelijkertijd een zware en overmatige drinker zijn. Deze combinatie zien we veel terug bij mensen met een alcoholafhankelijkheid.

Indrinken en binge drinken
Indrinken of pre-loaden is een drinkpatroon dat veel voorkomt bij jongvolwassenen [3]. Voor het uitgaan beginnen ze thuis met drinken om daar vervolgens tijdens het uitgaan mee door te gaan. Een reden voor indrinken is de hoge prijs van alcohol in de horeca. Door het indrinken komt een deel van de uitgaanders al onder invloed aan in de horeca. Doordat ze soms al onder invloed aan het verkeer deelnemen onderweg naar de horecagelegenheid, lopen ze meer risico op (het veroorzaken van) verkeersongevallen en doordat ze uitgaan met een bloedalcoholconcentratie die vooraf al hoog is, neemt het risico op dronkenschap en alcoholgerelateerde agressie in het uitgaansleven toe [5].

Indrinken hangt sterk samen met binge drinken (bij één gelegenheid vijf of meer alcoholische drankjes drinken). Dit drinkpatroon komt veel bij jongeren voor en hangt vaak samen met uitgaan. Bingen ze wekelijks of vaker, dan is er sprake van zwaar drinken en neemt de kans op schade toe.

Drinkpatronen per cultuur
Drinkpatronen kunnen sterk verschillen per cultuur. Alleen al binnen Europa zien we sterke verschillen tussen regio’s. In het zuiden van Europa heerst een mediterrane drinkcultuur, waarbij alcohol vaak in combinatie met eten wordt genuttigd, terwijl in het noorden en oosten van Europa een sterke wodka- of binge-cultuur heerst. De Midden-Europese landen zijn meer gericht op het drinken van bier maar zijn zeker ook te omschrijven als een 'natte‘ binge drinkcultuur [2]. Ter info: In natte drinkculturen is alcohol een onderdeel van het dagelijks leven. In droge drinkculturen is alcoholconsumptie minder geaccepteerd, en wordt alcoholconsumptie beperkt door wetten en sociale druk.


Gerelateerde pagina's

Nieuws

Referenties

  1. Deutsche Hauptstelle für Suchtfragen e.V. (DHS) (2008) Binge Drinking and Europe. Hamm: DHS
  2. Järvinen, M. & Room, R. (2007). Youth drinking cultures. European experiences. Aldershot: Ashgate.
  3. Monshouwer, K., Pol, P. van der, Drost, Y.C. & Laar, M.W. van (2016). Het Grote Uitgaansonderzoek 2016. Uitgaanspatronen, middelengebruik en preventieve maatregelen onder uitgaande jongeren en jongvolwassenen. Utrecht: Trimbos-instituut.
  4. Laar, M.W. van et al (2017) Nationale Drugs Monitor Jaarbericht 2017 Utrecht: Trimbos-instituut
  5. Hughes, K., Anderson, Z., Morleo, M., and Bellis, M.A. (2008) Alcohol, nightlife and violence: The relative contributions of drinking before and during nights out to negative health and criminal justice outcomes. Addiction, 103, 61–65.

 


Laatst gewijzigd: maandag 9 november 2020 14:55