Nieuwsbericht

Systematische review: verklaringen voor de alcohol harm paradox

26 mei 2021

Onderzoekers van verschillende wetenschappelijke instellingen uit het Verenigd Koninkrijk hebben een systematische review uitgevoerd naar de voorgestelde causale verklaringen voor de zogenoemde ‘alcohol harm paradox’ (AHP). De AHP is het fenomeen dat mensen met een lage sociaal economische status (SES) meer schade ondervinden van alcoholgebruik dan mensen met een hoge SES, terwijl de alcoholconsumptie vaak gelijk of zelfs lager is. In totaal zijn 53 empirische onderzoeken (26 cohort, 21 cross-sectioneel, 4 case-control en 2 kwalitatieve onderzoeken), 5 systematische reviews en meta-analyses en 20 overige onderzoeken (commentaren, discussie-papers en andere rapportages) geïncludeerd. Uit dit onderzoek blijkt dat 36 van de 53 empirische onderzoeken (68%) het bestaan van de AHP ondersteunen en dat die niet kon worden verklaard door een hogere alcoholconsumptie. Daarnaast blijkt dat verklaringen gebaseerd op risicogedrag (andere leefstijl factoren zoals rookgedrag en voeding) de meest voorkomende verklaringen zijn voor de AHP. Er waren ook andere (niet onderzochte) verklaringen op het individuele niveau (biologisch, psychologisch), het omgevings niveau (directe woonomgeving) en het zogenoemde upstream- of macroniveau (structurele factoren zoals economie en beleid) voor de AHP, maar de onderzoekers stellen vast dat er weinig aandacht is voor deze factoren in onderzoek vergeleken met gedragsrisicofactoren. De onderzoekers concluderen dat er goede evidentie is die het bestaan van de AHP aantoont maar dat de mogelijke verklaringen (en onderzoek daarnaar) zich teveel focussen op gedragsrisicofactoren.

Boyd, J., Sexton, O., Angus, C., Meier, P., Purshouse, R. C., & Holmes, J. (2021). Causal mechanisms proposed for the Alcohol Harm Paradox - A Systematic Review. Addiction (Abingdon, England), 10.1111/add.15567. Advance online publication. https://doi.org/10.1111/add.15567