Mogelijke ongewenste effecten van alcoholvrije dranken

Dit item maakt deel uit van dossier: Alcoholvrije dranken
Ga direct naar achtergrondinformatie


Een mogelijk ongewenst effect van alcoholvrije dranken is dat jongeren onder de 18 die alcoholvrije dranken drinken, ook sneller dranken mét alcohol gaan drinken. Het kan dat ze wennen aan de smaak wat de stap van alcoholvrij naar drank met alcohol kleiner maakt. In het Nationaal Preventieakkoord wordt dan ook gesteld dat alcoholvrije dranken niet bedoeld zijn voor jongeren onder de 18 jaar (1). Er is nog niet voldoende onderzoek gedaan om deze relatie tussen alcoholvrij en drank met alcohol vast te stellen. Wel zijn er al een aantal onderzoeken gedaan die hier inzicht in geven. Deze onderzoeken beschrijven we hieronder. 

Alcoholvrij en alcohol onder scholieren

In het Peilstationsonderzoek Scholieren 2019 is voor het eerst onderzocht hoeveel scholieren in Nederland alcoholvrije dranken drinken (2). Voor meer informatie het gebruik van alcoholvrij door scholieren zie ‘Aanbod en cijfers gebruik alcoholvrije dranken’. In het onderzoek is ook gekeken of jongeren die alcoholvrije dranken drinken vaker alcoholhoudende dranken drinken. Het blijkt dat scholieren van 12 t/m 16 jaar die in de afgelopen maand alcohol hebben gedronken vaker wekelijks alcoholvrije dranken (16%) drinken dan jongeren die in de afgelopen maand geen alcohol hebben gedronken (7%) (2). Omdat dit onderzoek cross-sectioneel was is onbekend wat jongeren eerder dronken (alcoholvrije of alcoholische dranken) en kan niet worden afgeleid of het drinken van alcoholvrije dranken leidt tot het drinken van alcoholische dranken.

Effect van reclame voor alcoholvrij

Daarnaast is onderzocht naar het effect van reclame voor alcoholvrije dranken is op jongeren. In dit onderzoek van het RIVM en het Trimbos-instituut geven jongeren aan dat zij denken dat door reclame voor alcoholvrije dranken eerder gekozen zal worden voor alcoholvrije dranken als alternatief voor dranken met alcohol (3). Maar de jongeren denken ook dat de ervaring met alcoholvrije dranken de drempel kan verlagen om dezelfde dranken met alcohol te gaan proberen, omdat ze al gewend zijn aan de smaak. Volwassenen, ook ouders, zijn zich minder bewust van dit negatieve effect van reclame voor alcoholvrij (3). Dit onderzoek is uitgevoerd in het kader van het Nationaal Preventieakkoord (1).


Gerelateerde pagina's

Referenties

  1. Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (2018). Nationaal Preventieakkoord; naar een gezonder Nederland. Den Haag: Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport.
  2. Rombouts, M., van Dorsselaer, S., Scheffers-van Schayck, T., Tuithof, M., Kleinjan, M. en Monshouwer, K. (2020). Jeugd en riskant gedrag 2019: Kerngegevens uit het Peilstationsonderzoek scholieren. Utrecht: Trimbos-instituut.
  3. De Wit, G.A., Everaars, B., Bilderbeek, B., Visscher, K., Hendrikx, R. en Voogt, C. (2021). Reclame voor en gebruik van alcoholvrije dranken. Utrecht: RIVM.
    Rombouts, M., van Dorsselaer, S., Scheffers-van Schayck, T., Tuithof, M., Kleinjan, M. en Monshouwer, K. (2020). Jeugd en riskant gedrag 2019: Kerngegevens uit het Peilstationsonderzoek scholieren. Utrecht: Trimbos-instituut. Geraadpleegd op 6-7-2021: https://www.rivm.nl/publicaties/reclame-voor-en-gebruik-van-alcoholvrije-dranken

Laatst gewijzigd: woensdag 13 november 2019 15:40