Alcohol en stress

Ga direct naar achtergrondinformatie


Er is een samenhang tussen stress en (problematisch) alcoholgebruik. De impact van stress op alcoholgebruik en het risico op het ontstaan van problematisch alcoholgebruik hangen af van de aard, de duur en de ernst van de ervaren stress evenals van de levensfase waarin deze stress wordt ervaren [1].

Stress in het dagelijks leven

Stress door scheiding of het verliezen van een baan (general life stress) is een risicofactor voor stoornissen in het gebruik van alcohol [1]. Dit geldt ook voor stress op het werk, bijvoorbeeld bij minder goede arbeidsomstandigheden of bij slechte arbeidsverhoudingen tussen werknemer en leidinggevende en werknemers onderling [2,3,4]. Ook het stoppen met werk vanwege pensioen kan een stressfactor zijn die tot problematisch alcoholgebruik leidt [5].

Acute stress en trauma

Acute stress, bijvoorbeeld door traumatische gebeurtenissen zoals terroristische aanslagen of andere rampen, leidt wel tot gemiddeld meer alcoholgebruik in de bevolking maar slechts tot een kleine toename in stoornissen in het gebruik van alcohol [1].

Kindermishandeling in de vorm van bijvoorbeeld geweld, seksueel misbruik of verwaarlozing is traumatisch en kan voor acute en chronische stress zorgen. Het is een risicofactor voor jong beginnen met alcoholgebruik en voor stoornissen in het gebruik van alcohol tijdens de volwassenheid [1]. De interactie tussen persoonlijke aanleg en de omgeving en betekenisvolle relaties met familie en vrienden kunnen hierbij een beschermende werking hebben [6].

Stress door discriminatie

Het ervaren van discriminatie is geassocieerd met alcoholconsumptie, binge drinken, risicovol drinkgedrag en negatieve gevolgen door alcohol drinken [7]. Ook hangen het ervaren van discriminatie en daadwerkelijke discriminatie (minority stress) mogelijk ook samen met een stoornis in het gebruik van alcohol bij mensen die tot een etnische of seksuele minderheidsgroep horen [1], al werd dit in een recent onderzoek onder zwarte Amerikanen in de VS niet bevestigd [7].

Stress als gevolg van problematisch alcoholgebruik

Tenslotte kan problematisch alcoholgebruik ook tot  stress leiden, niet alleen bij de persoon zelf maar ook bij de gezinsleden. Zij zijn op hun beurt ook weer vatbaarder voor middelengebruik en verslaving [8].

Complexe werking

De relatie tussen de werking van alcohol en stress is complex. Alcohol beïnvloedt de reactie van het lichaam op stress en stress beïnvloedt de werking van alcohol. De precieze effecten hangen af van individuele patronen in de reactie op alcohol [9].


Gerelateerde pagina's

Nieuws

Links

  • Omgaan met stress
    In de databank van Centrum Gezond Leven is de groepsinterventie ‘Omgaan met Stress’ opgenomen als theoretisch goed onderbouwd.

Referenties

  1. Keyes, K., Hatzenbuehler, M., Grant, B.F., & Hasin, D.S. (2012). Stress and Alcohol: Epidemiologic Evidence. Alcohol Research : Current Reviews, 34(4), 391–400.
  2. Colell Ortega, E., Sánchez-Niubò, A., Benavides, F.G., Delclos, G.L., & Domingo i Salvany, A. (2014). Work-related stress factors associated with problem drinking: A study of the Spanish working population. American Journal of Industrial Medicine, 57(7), 837-846.
  3. Black, D.C. (2016) An Independent Review into the impact on employment outcomes of drug or alcohol addiction, and obesity Londen: Secretary of State for Work and Pensions.
  4. M. Biron, and P.A. Bamberger and T. Noyman (2011). Work-related risk factors and employee substance use: Insights from a sample of Israeli blue-collar workers. In: Journal Occupational Health Psychology., vol. 16, no. 2, pp. 247–263.
  5. Bamberger, P.A., & Bacharach, S.B. (2014). Retirement and the hidden epidemic. The complex link between aging, work disengagement, and substance misuse-and what to do about it. New York: Oxford University Press.
  6. Enoch, M.A. (2011). The Role of Early Life Stress as a Predictor for Alcohol and Drug Dependence. Psychopharmacology, 214(1), 17–31. http://doi.org/10.1007/s00213-010-1916-6.
  7. Desalu, J.M., Goodhines, P.A. and Park, A. ( 2019) Racial discrimination and alcohol use and negative drinking consequences among Black Americans: a meta‐analytical review. Addiction, https://doi.org/10.1111/add.14578.
  8. Soyez, V. (2010). Stress en copinggedrag bij familieleden van personen die middelen gebruiken. In: De Sleutel Magazine (21): 12-14.
  9. Childs, E., O’ Connor, S., & de Wit, H. (2011). Bidirectional interactions between acute psychosocial stress and acute intravenous alcohol in healthy men. Alcoholism, Clinical and Experimental Research, 35(10), 1794–1803. http://doi.org/10.1111/j.1530-0277.2011.01522.x.

Laatst gewijzigd: woensdag 15 mei 2019 09:21